Bài toán về thương hiệu chè Võ Miếu

Chúng tôi đến thăm xã Võ Miếu một ngày cuối đông. Thăm nhóm sản xuất chè khô tại gia đình bác Lê Thành - một hộ dân tộc Dao. Cái quán hàng nhỏ nhoi nằm ngay cạnh con đường liên xã và cũng là con đường xương sống của xã Võ Miếu này có vẻ như chật hơn bởi những bao chè được chuẩn bị cất bán vào dịp cuối năm.

Nhúm một nắm chè trên tay, nhìn những búp chè xanh thẫm, xoăn mềm mại, tôi cũng cảm nhận được hương vị thơm của lứa chè cuối năm vừa lên hương. Bác Thành bảo tôi, "chè LDP1 lai Bát Tiên đấy cô ạ, chè này bây giờ được bà con tín nhiệm lắm. Có mấy người họ đã đặt cả tấn để tiêu thụ cuối năm nhưng hiềm một nỗi bây giờ đi mua cũng không có chè ngon. Chè không trong nhóm bà con dự án thì nhóm tôi không dám mua vì sợ không đảm bảo chất lượng, nhưng không mua thì lại thiếu không đủ nguồn cung cho người đặt hàng".

Bác Thành bảo tôi, giá chè ngon hôm nay ở Võ Miếu chỉ có 150,000đồng/kg, nhưng có hộ ở xã mua chè ở đây rồi chuyển sang Thái Nguyên, đóng gói thương hiệu Thái Nguyên, thì đã tăng được gần 30% vì chè Thái Nguyên bây giờ giá là 200,000 - 250,000 đồng/kg.

Bác Lê Thành bên đồi chè của gia đình

Tôi nhớ ngày trước, nếm thử chè Võ Miếu vẫn thấy có vị chát đắng, hương không thơm vị không ngọt như chè Thái Nguyên và nước thì có màu đậm chứ không xanh. Hôm nay cầm chén trà của Võ Miếu, tôi ngạc nhiên khi thấy chè có hương thơm dịu nhẹ, màu nước xanh trong, không phải là màu vàng như mọi khi. Thấy tôi ngạc nhiên, bác Thành tủm tỉm cười và bảo, “cũng nhờ dự án của mình đấy, sau mấy khóa học chế biến chè, và đi thăm quan tận nơi, chúng tôi đã hiểu tại sao chè của Võ Miếu mình thiếu hương và nước không được xanh như chè Thái Nguyên. Một phần là do chất đất và giống chè, còn một phần là do kỹ thuật chế biến và bảo quản chè sau thu hoạch. Thường thì bà con chúng tôi hái chè để một vài ngày cho héo rồi mới sao, sấy, nhưng có học có khác, bây giờ hái sáng là trưa, chiều chúng tôi đã sao sấy luôn. Việc điều khiển nhiệt độ của lò quay chè, mức độ vò chè cũng quan trọng lắm, trong nhóm, nhờ học hỏi và thực hành theo hướng dẫn mà bây giờ chè Võ Miếu có thể dám sánh vai với chè Thái Nguyên rồi đấy cô ạ.

Theo xe của người mua chè, tôi về đất Đại từ Thái Nguyên, những bao chè Võ Miếu được chuyển khỏi xe, chuyển vào kho của nhà buôn chè. Trong vai một người mua chè, tôi hỏi mua chè, một kg chè khô ở đây có giá 200,000đồng. nếu đóng gói chân không là 250,000 đồng. Cầm chén nước chè trên tay, từ mùi hương, màu  nước, nhấp thử  tôi tự thấy có vẻ gì như quen quen quá…

Câu chuyện về chè Võ Miếu – sẽ đi đâu, về đâu? Chỉ thiếu cái tên thôi người nông dân sẽ lãi 30% rồi, chỉ vì không có tên thôi, người dân đã thiệt 30% lơi nhuận. Và ấn tượng cùng câu hỏi băn khoăn cho tôi là vậy đâu là con đường cho thương hiệu chè Võ Miếu ? có thương hiệu, chắc chắn nguồn thu của những  người nông dân trồng chè sẽ được tăng và câu chuyện ám ảnh tôi là hình ảnh không có bất kỳ chỉ dẫn nào, không có một nhãn hiệu hàng hóa, người tiêu dùng chỉ biết đến một thương hiệu chè Thái Nguyên mặc dù là đang uống trà Võ Miếu ?.                   

Thu mua chè khô tại xã Võ Miếu.                                                                                                                                                                                                                                                                                                                         (Phương Nga - Nguồn SRD).